Propuesta del Modelo de Gestión Integral de Sostenibilidad para una Institución de Educación Superior de carácter privado de la ciudad de Bucaramanga

dc.contributor.advisorMartínez Lozada, Andrea Catalina
dc.contributor.authorRoa Luna, Karen Johanna
dc.contributor.authorDonado Abreo, Nathalie Juliana
dc.contributor.cvlacDonado Abreo, Nathalie Juliana [0001477598]spa
dc.contributor.cvlacRoa Luna, Karen Johanna [0001477598]spa
dc.contributor.cvlacMartínez Lozada, Andrea Catalina [0000901865]spa
dc.contributor.googlescholarMartínez Lozada, Andrea Catalina [I-l-igYAAAAJ]spa
dc.contributor.researchgateMartínez Lozada, Andrea Catalina [Andrea_Martinez8]spa
dc.contributor.researchgroupGrupo Estratégico en Investigación Organizacional - GENIOspa
dc.contributor.researchgroupGrupo de Investigaciones Clínicasspa
dc.coverage.campusUNAB Campus Bucaramangaspa
dc.coverage.spatialBucaramanga (Santander, Colombia)spa
dc.coverage.temporalFebrero a Julio 2022spa
dc.date.accessioned2022-08-30T15:49:15Z
dc.date.available2022-08-30T15:49:15Z
dc.date.issued2022-08-23
dc.degree.nameMagíster en Administración de Empresasspa
dc.description.abstractEl presente proyecto tiene como objetivo desarrollar un Modelo de Gestión Integral de la Sostenibilidad para una IES de carácter privado en la ciudad de Bucaramanga, mediante la articulación de sus actividades misionales de docencia, investigación y extensión, cuyo principal enfoque sea la mitigación, reducción, prevención y eliminación de los impactos negativos generados por las actividades propias de esta, ya sea de manera directa o indirecta, así como la promoción y estimulación de los impactos positivos ante los grupos de interés, factores sociales, ambientales y económicos. Para lograr este objetivo, se propone desarrollar una revisión narrativa de ejemplos y producción intelectual de implementación de modelos en Instituciones de Educación Superior, registrados y documentados en la literatura; la aplicación de una matriz del análisis interno - Debilidades y Fortalezas- para determinar el estado actual de desarrollo de la gestión en temas de sostenibilidad y la percepción de los grupos de interés interno frente a la misma. Con este panorama, el fin es proponer acciones de mejora para la universidad, mediante el diseño del modelo de gestión integral de sostenibilidad para la institución.spa
dc.description.abstractenglishThe objective of this project is to develop an Integrated Sustainability Management Model for a private HEI in the city of Bucaramanga, through the articulation of its mission activities of teaching, research and extension, whose main focus is the mitigation, reduction, prevention and elimination of the negative impacts generated by its activities, either directly or indirectly, as well as the promotion and stimulation of positive impacts on stakeholders, social, environmental and economic factors. To achieve this objective, it is proposed to develop a systematic study of examples and intellectual production of implementation models in Higher Education Institutions, registered and documented in the literature; the application of a matrix of internal analysis - Weaknesses and Strengths - to determine the current state of development of management in sustainability issues and the situation with stakeholders, as well as the impact on economic, environmental and social development. With this overview, the purpose is to propose improvement actions for the university, through the design of an integral sustainability management model for the institution.spa
dc.description.degreelevelMaestríaspa
dc.description.learningmodalityModalidad Presencialspa
dc.description.tableofcontentsIntroducción ................................................................................................................................................ 12 Capítulo 1. Problema .................................................................................................................................. 14 1.1. Antecedentes del Problema ......................................................................................................... 14 1.1.1. Situación Actual .................................................................................................................. 14 1.1.2. Rol de las IES ...................................................................................................................... 15 1.1.3. Sostenibilidad en IES .......................................................................................................... 17 1.1.4. Retos de sostenibilidad en IES ............................................................................................ 19 1.1.5. Transformación de las IES .................................................................................................. 21 1.2. Problema de Investigación .......................................................................................................... 25 1.3. Objetivos ..................................................................................................................................... 26 1.3.1. Objetivo General ................................................................................................................. 26 1.3.2. Objetivos Específicos .......................................................................................................... 27 1.4. Justificación ................................................................................................................................ 27 1.5. Limitaciones y Delimitaciones .................................................................................................... 30 1.6. Definición de Términos .............................................................................................................. 31 Capítulo 2. Marco Teórico .......................................................................................................................... 35 2.1. Revisión de la Literatura ............................................................................................................. 35 2.1.1. Concepto de Sostenibilidad ................................................................................................. 35 2.1.2. Responsabilidad Social Universitaria y Sostenibilidad ....................................................... 37 2.1.3. Modelos de Gestión Integral ............................................................................................... 40 2.1.4. Transformación del concepto de sostenibilidad .................................................................. 42 2.1.5. Aplicación de la Sostenibilidad en las IES ......................................................................... 45 2.2. Estado del Arte ............................................................................................................................ 52 2.2.1. Contexto Latinoamericano .................................................................................................. 57 2.2.2. Contexto Nacional de Colombia ......................................................................................... 60 Capítulo 3. Método de investigación .......................................................................................................... 63 3.1. Método de Investigación ............................................................................................................. 63 3.1.1. Población, participantes y selección de la muestra ............................................................. 65 3.1.2. Instrumentos de recolección de datos ................................................................................. 66 3.1.3. Análisis de Datos ................................................................................................................ 67 3.1.4. Aspectos éticos .................................................................................................................... 67 Capítulo 4. Resultados ............................................................................................................................... 69 4.1. Revisión documental de estudios en la temática. ........................................................................ 69 4.1.1. Selección de las Palabras Claves: ....................................................................................... 69 4.1.2. Construcción de la Estrategia de búsqueda: ........................................................................ 70 4.1.3. Selección de la literatura (título y abstract) ......................................................................... 71 4.1.4. Lectura completa de los documentos .................................................................................. 72 4.1.5. Resultados ........................................................................................................................... 72 4.1.6. Definición de variables ....................................................................................................... 74 4.2. Diagnóstico del estado actual del desarrollo de la gestión de sostenibilidad en la institución ... 76 4.3. Percepción de los grupos de interés en materia de sostenibilidad............................................... 83 4.3.1. Personal Interno .................................................................................................................. 83 4.3.2. Estudiantes ........................................................................................................................ 100 4.3.3. Graduados ......................................................................................................................... 108 4.4. Formulación del modelo de gestión de sostenibilidad .............................................................. 122 4.4.1. Descripción Detallada del Modelo .................................................................................... 125 Capítulo 5. Conclusiones .......................................................................................................................... 138 Bibliografía ............................................................................................................................................... 143 Apéndices .................................................................................................................................................. 159 Apéndice A. Autorización aplicación de Instrumentos......................................................................... 159 Apéndice B. Modelo de Encuesta Personal Interno .............................................................................. 160 Apéndice C. Modelo de Encuesta Estudiantes ...................................................................................... 165 Apéndice D. Modelo de Encuesta Graduados ...................................................................................... 169 Apéndice E. Modelo de Entrevista a Directivos ................................................................................... 172 Apéndice F. Entrevista a Profesional de Extensión Universitaria ........................................................ 173 Apéndice G. Entrevista a Planeación y Evaluación .............................................................................. 181 Apéndice H. Entrevista a Dirección Unab Ambiental .......................................................................... 188 Apéndice I. Instructivo aplicación Análisis de Materialidad ................................................................ 195 Apéndice J. Indicadores base para la evaluación de sostenibilidad ...................................................... 199spa
dc.format.mimetypeapplication/pdfspa
dc.identifier.instnameinstname:Universidad Autónoma de Bucaramanga - UNABspa
dc.identifier.reponamereponame:Repositorio Institucional UNABspa
dc.identifier.repourlrepourl:https://repository.unab.edu.cospa
dc.identifier.urihttp://hdl.handle.net/20.500.12749/17527
dc.language.isospaspa
dc.publisher.facultyFacultad Economía y Negociosspa
dc.publisher.grantorUniversidad Autónoma de Bucaramanga UNABspa
dc.publisher.programMaestría en Administración de Empresasspa
dc.relation.referencesAdams, R., Martin, S., & Boom, K. (2018). University culture and sustainability: Designing and implementing an enabling framework. Journal of Cleaner Production, 171, 434–445. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2017.10.032spa
dc.relation.referencesAguilar-barojas, S. (2022). Objetivos de Desarrollo Sostenible y Responsabilidad Social Universitaria integrados en un modelo de Planeación Estratégica Sustainable Development Objectives and University Social Responsibility integrated in a Strategic Planning model Objetivos de Desar.spa
dc.relation.referencesAlbareda Tiana, S., Fernández Morilla, M., Mallarach Carrera, J. M., & Vidal Ramèntol, S. (2017). Barreras para la sostenibilidad integral en la Universidad. Revista Iberoamericana de Educación, 73(January), 253–272. https://doi.org/10.35362/rie730301spa
dc.relation.referencesAleixo, A. M., Leal, S., & Azeiteiro, U. M. (2016). Conceptualization of sustainable higher education institutions, roles, barriers, and challenges for sustainability: An exploratory study in Portugal. Journal of Cleaner Production, 172, 1664–1673. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2016.11.010spa
dc.relation.referencesAlshuwaikhat, H. M., & Abubakar, I. (2008). An integrated approach to achieving campus sustainability: assessment of the current campus environmental management practices. Journal of Cleaner Production, 16(16), 1777–1785. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2007.12.002spa
dc.relation.referencesAmante Cadena, E. (2011). EDUCACIÓN PARA LA SOSTENIBILIDAD: EL CASO DEL IES LA GRANJA (HERAS). UNIVERSIDAD DE CANTABRIA. ANDI. (2022). GRI-sostenibilidad-2022.spa
dc.relation.referencesAponte Hernández, E. (2015). La Responsabilidad Social de las Univerisdades: Implicaciones para América Latina y el Cribe (Primera).spa
dc.relation.referencesArciniegas Ortiz, J. A., & Ramírez López, L. J. (2019). UEVO MODELO DE GESTIÓN INTEGRAL DE GESTIÓN BASADO EN LA DINÁMICA DE SISTEMAS: CASO IES DECOLOMBIA. Senilleros, V(4), 18.spa
dc.relation.referencesAristimuño, M. (2012). La Valoración de la Responsabilidad Social Universitaria: Dimensiones e indicadores para su abordaje. 2006, 23–29.spa
dc.relation.referencesBarboza Norbis, L., Capponi, A., Dominguez Granda, J. B., González, I., Gorrochategui, N., Hernández Castillo, Á. E., Leal Afanador, J. A., Meléndez Alicea, J., Pacheco Sepúlveda, C., Peña Vargas, V., Perez de Maza, T., Rama, C., Roche Tovar, I., Rodriguez Ruiz, J. R., Rosa Estrella, L., & Torres Rivera, M. (2012). La Responsabilidad Social Universitaria en la Educación a Distancia (J. Dominguez Granda & C. Rama (eds.); Primera).spa
dc.relation.referencesBarroso Tanoira, F. G., Santos Valencia, R. A., Avila Ortega, J. I., López Ponce, M. E., & Bacab Sánchez, J. R. (2015). Factores para implementar la responsabilidad social universitaria (RSU) en instituciones de educación superior públicas. Hitos de Ciencias Económico Administrativas, 7–18.spa
dc.relation.referencesBartlett, A. (2012). The Meaning of Sustainability. Teachers Clearinghouse for Science and Society Education Newsletter, 31(1), 1–17.spa
dc.relation.referencesBaumann-Pauly, D., Wickert, C., Spence, L. J., & Scherer, A. G. (2013). Organizing corporate social responsibility in small and large firms: Size matters. Journal of Business Ethics, 115(4), 693–705. https://doi.org/10.1007/s10551-013-1827-7spa
dc.relation.referencesBecker, C. (2011). Sustainability Ethics and Sustainability Research (D. Springer (ed.); 1st ed.). Springer Science +Business Media B.V. 2012.spa
dc.relation.referencesBenayas, J. (2014). Universidad y sostenibilidad. Reflexiones para un debate. ¿La universidad está liderando los cambios necesarios para que la sociedad se comprometa con un futuro más sostenible?. Centro Nacional de Educación Ambiental, 7-10.spa
dc.relation.referencesBlanco-Portela, N., Benayas, J., Pertierra, L. R., & Lozano, R. (2017). Towards the integration of sustainability in Higher Eeducation Institutions: A review of drivers of and barriers to organisational change and their comparison against those found of companies. Journal of Cleaner Production, 166, 563–578. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2017.07.252spa
dc.relation.referencesBosselmann, K. (2001). University and Sustainability: compatible agendas? Educational Philosophy and Theory, 33(2), 167–186. https://doi.org/10.1080/00131850120040546spa
dc.relation.referencesBurmeister, M., & Eilks, I. (2013). An understanding of sustainability and education for sustainable development among German student teachers and trainee teachers of chemistry. Science Education International, 24(2), 167–194.spa
dc.relation.referencesCantú Martínez, P. C. (2008). EL AXIOMA DEL DESARROLLO SUSTENTABLE. Revista de Ciencias Sociales.spa
dc.relation.referencesÁvila, L. V., Leal Filho, W., Brandli, L., Macgregor, C. J., Molthan-Hill, P., Özuyar, P. G., & Moreira, R. M. (2017). Barriers to innovation and sustainability at universities around the world. Journal of Cleaner Production, 164, 1268–1278. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2017.07.025spa
dc.relation.referencesCantú Martínez, P. C. (2013). Las instituciones de educación superior y la responsabilidad social en el marco de la sustentabilidad. Revista Electrónica Educare, 41–55.spa
dc.relation.referencesCardwell, F. (2011). KNOWLEDGE, ATTITUDES AND PRACTICES OF GLOBAL ENVIRONMENTAL CHANGE AND HEALTH: TOWARD SUSTAINABLE BEHAVIOUR CHANGE? In McMaster University. McMaster University.spa
dc.relation.referencesCasarejos, F., Frota, M., & Gustavson, L. (2017). Higher education institutions: a strategy towards sustainability. International Journal of Sustainability in Higher Education, 17(7), 995–1017. https://doi.org/https://doi.org/10.1108/IJSHE-08-2016-0159spa
dc.relation.referencesCastelló Muñoz, E. (2019). La sostenibilidad como modelo de gestión empresarial. Consejo General de Economistas de España, 33, 22–25.spa
dc.relation.referencesCastro, R., & Jabbour, C. J. C. (2013). Evaluating sustainability of an Indian university. Journal of Cleaner Production, 61, 54–58. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2013.02.033spa
dc.relation.referencesCervantes Rosas, M. de los Á., & Aldeanueva Fernández, I. (2016). Las instituciones de educación superior y el desarrollo sustentable: estudio exploratorio desde la perspectiva del alumno. Ra Ximhai, 12(6), 259–268. https://doi.org/10.35197/rx.12.01.e3.2016.16.mcspa
dc.relation.referencesCeulemans, K., Molderez, I., & Van Liedekerke, L. (2015). Sustainability reporting in higher education: A comprehensive review of the recent literature and paths for further research. Journal of Cleaner Production, 106, 127–143. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2014.09.052spa
dc.relation.referencesCorrea, A. (2019). No olvidarás los impactos organizacionales.spa
dc.relation.referencesCortina, A. (2003). Construir confianza. Ética de la empresa en la sociedad de la información y las comunicaciones.spa
dc.relation.referencesCuartas Gómez, E., Palacio Duque, A., Ríos Osorio, L. A., Cardona Arias, J. A., & Salas Zapata, W. A. (2019). Conocimientos, actitudes y prácticas (CAP) sobre sostenibilidad en estudiantes de una universidad pública colombiana. Revista U.D.C.A Actualidad & Divulgación Científica, 22(2). https://doi.org/10.31910/rudca.v22.n2.2019.1385spa
dc.relation.referencesDe Sousa Santos, B. (2011). A encruzilhada da universidade europeia. Boaventura de Sousa Santos, 667–680. https://doi.org/10.2307/j.ctvt6rkm6.27spa
dc.relation.referencesDíaz Coutiño, R., & Escárcega Castellanos, S. (2009). Desarrollo sustentable Una oportuniada para la vida. In The McGraw-Hill Companies, Inc (Vol. 53, Issue 9).spa
dc.relation.referencesDurán Pulido, E., & Lequerica Moreno, P. (2017). Responsabilidad Social Corporativa en la Universidad Autónoma de Bucaramanga – UNAB. Universidad Autónoma de Bucaramanga-UNAB.spa
dc.relation.referencesDzimińska, M., Fijalkowska, J., & Sulkowski, L. (2020). A conceptual model proposal: Universities as culture change agents for sustainable development. Sustainability (Switzerland), 12(11). https://doi.org/10.3390/su12114635spa
dc.relation.referencesEnvira, I. (2020). Qué es la norma ISO 14001 y para qué sirve?spa
dc.relation.referencesEquipo PAS – UNLZ. (n.d.). Desarrollo sustentable o sostenible (p. 2).spa
dc.relation.referencesEscuela de Organización Industrial. (n.d.). ¿Qué es el desarrollo sostenible? Master Executive En Gestión de Las Telecomunicaciones y Tecnologías de La Información.spa
dc.relation.referencesEspinoza Perero, G. A., Isaac Godínez, C. L., Diaz Agirre, S., & Ramos Alfonso, Y. (2022). MODEL FOR THE CONTRIBUTION TO THE MANAGEMENT OF SUSTAINABILITY IN ECUADORIAN UNIVERSITIES. Universidad y Sociedad, 14(3), 733–744.spa
dc.relation.referencesFerrer-Balas, D., Lozano, R., Huisingh, D., Buckland, H., Ysern, P., & Zilahy, G. (2010). Going beyond the rhetoric: system-wide changes in universities for sustainable societies. Journal of Cleaner Production, 18(7), 607–610. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2009.12.009spa
dc.relation.referencesFilho, W. L., Amaro, N., Avila, L. V., Brandli, L., Damke, L. I., Vasconcelos, C. R. P., Hernandez-Diaz, P. M., Frankenberger, F., Fritzen, B., Velazquez, L., & Salvia, A. (2021). Mapping sustainability initiatives in higher education institutions in Latin America. Journal of Cleaner Production, 315(June). https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2021.128093spa
dc.relation.referencesFindler, F., Lozano, R., Reider, D., & Martinuzzi, A. (2019). The impacts of higher education institutions on sustainable development: A review and conceptualization. International Journal of Sustainability in Higher Education, 20(1), 23–38. https://doi.org/10.1108/IJSHE-07-2017-0114.spa
dc.relation.referencesFinlay, J., & Massey, J. (2012). Eco‐campus: applying the ecocity model to develop green university and college campuses. International Journal of Sustainability in Higher Education, 13(2), 150–165. https://doi.org/10.1108/14676371211211836spa
dc.relation.referencesFonseca, A., Macdonald, A., Dandy, E., & Valenti, P. (2011). The state of sustainability reporting at Canadian universities. International Journal of Sustainability in Higher Education, 12(1), 22–40. https://doi.org/10.1108/14676371111098285spa
dc.relation.referencesFraguela Formoso, J., Carral Couce, L., Iglesias Rodríguez, G., Castro Ponte, A., & Rodríguez Guerreiro, M. (2011). LA INTEGRACIÓN DE LOS SISTEMAS DE GESTIÓN. NECESIDAD DE UNA NUEVA CULTURA EMPRESARIAL. 6.spa
dc.relation.referencesFrota, M. N., & Casarejos, F. (2013). Commitment and alignment of PUC-Rio’s postgraduate programme with sustainable development. Revista Brasileira De Pós-Graduação, 10(October 2013), 693–718.spa
dc.relation.referencesGaard, G., Blades, J., & Wright, M. (2017). Assessing Sustainability Curriculum Transformations: Institutional Supports, Transdisciplinary Revitalizations. International Journal of Sustainability in Higher Education, 15(4), 390–403.spa
dc.relation.referencesGaete Quezada, R. (2012). RESPONSABILIDAD SOCIAL UNIVERSITARIA: UNA NUEVA MIRADA A LA RELACIÓN DE LA UNIVERSIDAD CON LA SOCIEDAD DESDE LA PERSPECTIVA DE LAS PARTES INTERESADAS. PARTES INTERESADAS.UN ESTUDIO DE CASO. Universidad de Valladolid.spa
dc.relation.referencesGalodos, M., Ramirez, M., & Villalobos Pablo. (2020). El Rol de las Universidades en la Era de los Objetivos de Desarrollo Sostenible. Serie IIBC-Working Papers, 1(December), 1–10. https://doi.org/10.13140/RG.2.2.22276.35207spa
dc.relation.referencesGamboa Mora, M. C., García Sandoval, Y., Mancilla Méndez, C. L., Díaz Pulido, J. A., Arce Pardo, E. D., Ruíz Pacheco, N. J., Morales García, O. C., Ramos Gómez, E. V., Herrera Gutiérrez, D. C., & Arias Devia, K. L. (2020). Modelo de educación para la gestión de la sostenibilidad desde las universidades colombianas (Sello Edit).spa
dc.relation.referencesGamboa Mora, M. C., Sandoval García, Y., Mancilla Méndez, C. L., & UNAD. (2020). Modelo de educación para la gestión de la sostenibilidad desde las universidades colombianas (Sello Editorial UNAD (ed.)).spa
dc.relation.referencesGarcía-González, E. (2017). Análisis de la presencia de los principios de sostenibilidad en propuestas metodológicas universitarias. Estudio de propuestas concretas en la universidad de cádiz. Teoria de La Educacion, 29(1), 300–302.spa
dc.relation.referencesGarcía Ayala, M. O. (2011). Responsabilidad Social Universitaria. Realidad y Reflexión, 29–37.spa
dc.relation.referencesGaudiano, E. J. G., Meira-Cartea, P. A., & Martínez-Fernández, Y. C. N. (2015). Sustentabilidad y Universidad: Retos, ritos y posibles rutas. Revista de La Educacion Superior, 44(175), 69–93. https://doi.org/10.1016/j.resu.2015.09.002spa
dc.relation.referencesGiesenbauer, B., & Müller-Christ, G. (2020). University 4.0: Promoting the transformation of higher education institutions toward sustainable development. Sustainability (Switzerland), 12(8). https://doi.org/10.3390/SU12083371spa
dc.relation.referencesGiró i Roca, A. (2007). University’s role in society for sustainable development. Pathways Towards a Shared Future: Changing Roles of Higher Education in a Globalized World, 258.spa
dc.relation.referencesGligo, N. (2006). Estilos de desarrollo y medio ambiente en América Latina, un cuarto de siglo después. Training Program for Improved Environmental Management for Latin America and the Caribbean (SWE/02/081), 109.spa
dc.relation.referencesGomera, A., Antúnez, M., & Villamandos, F. (2020). Universities that learn to tackle the challenges of sustainability: Case study of the university of cordoba (Spain). Sustainability (Switzerland), 12(16). https://doi.org/10.3390/su12166614spa
dc.relation.referencesGonaldi, M. E. (2011). Algunos conceptos sobre responsabilidad social empresaria y responsabilidad social universitaria. In Cuadernos Tecnológicos FRLR (Vol. 1, pp. 9–14).spa
dc.relation.referencesGutiérrez Barba, B. E., & Martínez Rodríguez, M. C. (2010). Plan de acción para el desarrollo sustentable en las instituciones de educación superior. Revista de La Educación Superior, 39(154), 111–132. http://www.scielo.org.mx/scielo.php?script=sci_arttext&pid=S0185-27602010000200006spa
dc.relation.referencesGutiérrez, E., & González Gaudiano, E. (2010). De las teorías del desarrollo al desarrollo sustentable. Ingenierías, XI(25), 21–35.spa
dc.relation.referencesHernández Sampieri, R. (2013). Metodología de la investigación (6ta ed.).spa
dc.relation.referencesHidalgo, D. A. (2017). Hacia una fundamentación de la sostenibilidad en la educación superior. Revista Iberoamericana de Educación, 73, 15–34.spa
dc.relation.referencesHuertas López, T. E., Suárez García, E., Salgado Cruz, M., Jadán Rodríguez, L. R., & Jiménez Valero, B. (2020). SDESIGN OF A MANAGEMENT MODEL. SCIENTIFIC AND PRACTICAL BASIS FOR ITS ELABORATION. Universidad y Sociedad, 12(1), 165–177.spa
dc.relation.referencesHueske, A.-K., & Pontoppidan, C. A. (2020). GEROCO: A model for integrating sustainability in management education at HEIs. In E. Sengupta, P. Blessinger, & C. Mahoney (Eds.), International Perspectives on Civil Society and Social Responsibility in Higher Education (Issue December, pp. 93–109). Emerald. https://doi.org/10.1108/s2055-364120200000024009spa
dc.relation.referencesHueske, A. K., & Guenther, E. (2021). Multilevel barrier and driver analysis to improve sustainability implementation strategies: Towards sustainable operations in institutions of higher education. Journal of Cleaner Production, 291, 125899. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2021.125899spa
dc.relation.referencesSISTEMAS DE GESTIÓN DE CALIDAD - ISO 9001:2015, 49 (2016). https://ecollection-icontec-org.aure.unab.edu.co/pdfview/viewer.aspx?locale=es-ES&Q=8EE99B027BF1D38AAF2D0268C233F9B4D99EF7BB1C31D8CE&Req=spa
dc.relation.referencesIljins, J., Skvarciany, V., & Gaile-Sarkane, E. (2015). Impact of Organizational Culture on Organizational Climate During the Process of Change. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 213, 944–950. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2015.11.509spa
dc.relation.referencesISOtools. (2014). Los beneficios de los Sistemas de Gestión Integrados.spa
dc.relation.referencesJabbour, C. J. C., Sarkis, J., De Sousa Jabbour, A. B. L., & Govindan, K. (2013). Understanding the process of greening of Brazilian business schools. Journal of Cleaner Production, 61, 25–35. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2013.05.001spa
dc.relation.referencesJimenez Fontana, R., Garcia Gonzalez, E., & Azcarate, P. (2017). ¿Cómo evaluar desde una Educación para la Sostenibilidad? Revista Espacios, 16. K, A. (2011). Concepto de calidad. CreceNegocios.spa
dc.relation.referencesKaratzoglou, B. (2013). An in-depth literature review of the evolving roles and contributions of universities to Education for Sustainable Development. Journal of Cleaner Production, 49, 44–53. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2012.07.043spa
dc.relation.referencesLarrán, M., Herrera Madueño, J., Calzado, Y., & Andrades, J. (2016). A proposal for measuring sustainability in universities: a case study of Spain. International Journal of Sustainability in Higher Education, 17(5), 671–697.spa
dc.relation.referencesLeal Filho, W., Londero Brandli, L., Becker, D., Skanavis, C., Kounani, A., Papaioannidou, D., Paço, A., Azeiteiro, U., Olim de Sousa, L., Raath, S., Wessel Pretorius, R., Vargas, V., & Trencher, G. (2018). Sustainable Development Policies as Indicators and Pre-Conditions for Sustainability Efforts at Universities: fact or fiction? Science and Technology Topics in Education, 1(3), 269–288.spa
dc.relation.referencesLeal Filho, W., Shiel, C., Paço, A., Mifsud, M., Ávila, L. V., Brandli, L. L., Molthan-Hill, P., Pace, P., Azeiteiro, U. M., Vargas, V. R., & Caeiro, S. (2019). Sustainable Development Goals and sustainability teaching at universities: Falling behind or getting ahead of the pack? Journal of Cleaner Production, 232, 285–294. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2019.05.309spa
dc.relation.referencesLeiva-Brondo, M., Lajara-Camilleri, N., Vidal-Meló, A., Atarés, A., & Lull, C. (2022). Spanish University Students’ Awareness and Perception of Sustainable Development Goals and Sustainability Literacy. Sustainability (Switzerland), 14(8), 1–26. https://doi.org/10.3390/su14084552spa
dc.relation.referencesLopes, R. P., Mesquita, C., Del Río-Rama, M. de la C., & Álvarez-García, J. (2018). Developing Sustainability Awareness in Higher Education. In Strategies and Best Practices in Social Innovation: An Institutional Perspective (pp. 132–151). Springer, Cham. https://doi.org/10.1007/978-3-319-89857-5spa
dc.relation.referencesLópez Sierra, M. G. (2016). Sistemas de Gestión Integral. ISO 9001, 14001 y OHSAS 18001.spa
dc.relation.referencesLozano, R. (2011). The state of sustainability reporting in universities. International Journal of Sustainability in Higher Education, 12(1), 67–78. https://doi.org/10.1108/14676371111098311spa
dc.relation.referencesLozano, R., Ceulemans, K., Alonso-Almeida, M., Huisingh, D., Lozano, F. J., Waas, T., Lambrechts, W., Lukman, R., & Hugé, J. (2015). A review of commitment and implementation of sustainable development in higher education: Results from a worldwide survey. Journal of Cleaner Production, 108, 1–18. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2014.09.048spa
dc.relation.referencesLozano, R., Lukman, R., Lozano, F. J., Huisingh, D., & Lambrechts, W. (2013). Declarations for sustainability in higher education: Becoming better leaders, through addressing the university system. Journal of Cleaner Production, 48, 10–19. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2011.10.006spa
dc.relation.referencesMadero, S., & Zárate, I. (2016). Sustainability from a business areas perspective. Cuadernos de Administración (Universidad Del Valle), 32(56), 7–19.spa
dc.relation.referencesMazmanian, D. A., & Kraft, M. E. (2009). The three epochs of the environmental movement. In T. M. Press & Cambridge (Eds.), Toward sustainable communities: Transition and transformations in environmental policy (2nd ed., pp. 3–32).spa
dc.relation.referencesMedina Celis, L. M. (2006). La responsabilidad social de la empresa. X Congreso Anual de La Academia de Ciencias Administrativas, A.C. (ACACIA), 202, 133–142.spa
dc.relation.referencesMedne, A., Lapina, I., & Zeps, A. (2020). Sustainability of a university’s quality system: adaptation of the EFQM excellence model. International Journal of Quality and Service Sciences, 12(1), 29–43. https://doi.org/10.1108/IJQSS-09-2019-0108spa
dc.relation.referencesMelamed, A. (2012). Empresas (+) humanas.spa
dc.relation.referencesMembrillo-Hernández, J., Lara-Prieto, V., & Caratozzolo, P. (2021). Sustainability: A public policy, a concept, or a competence? efforts on the implementation of sustainability as a transversal competence throughout higher education programs. Sustainability (Switzerland), 13(24). https://doi.org/10.3390/su132413989spa
dc.relation.referencesMenon, S., & Suresh, M. (2020). Synergizing education, research, campus operations, and community engagements towards sustainability in higher education: a literature review. International Journal of Sustainability in Higher Education, 21(5), 1015–1051. https://doi.org/10.1108/IJSHE-03-2020-0089spa
dc.relation.referencesMinEducación. (2010). Instituciones de Educación Superior. Sistema de Educación Superior.spa
dc.relation.referencesMineducación & ASCUN. (2019). Recomendaciones para la implementación de la agenda 2030 y el aporte a los objetivos de desarrollo sostenible en las instituciones de educación superiror (p. 19).spa
dc.relation.referencesMurga-Menoyo, M. Á. (2017). Universidades en transición. Hacia una transformación institucional orientada al logro de la sostenibilidad. Revista Iberoamericana de Educación, 73, 61–84. https://doi.org/10.35362/rie730273spa
dc.relation.referencesNacional, M. de E. (n.d.). Población vulnerable.spa
dc.relation.referencesNiedlich, S., Kummer, B., Bauer, M., Rieckmann, M., & Bormann, I. (2019). Cultures of sustainability governance in higher education institutions: A multi-case study of dimensions and implications. Higher Education Quarterly, 74(4), 373–390. https://doi.org/10.1111/hequ.12237spa
dc.relation.referencesNQA Organismo de certificación global. (n.d.). GESTIÓN DE LA CALIDAD ISO 9001. https://www.nqa.com/es-co/certification/standards/iso-9001spa
dc.relation.referencesOrganización Panaméricana de la Salud, & Organización Mundial de la Salud. (2012). Salud, ambiente y desarrollo sostenible: hacia el futuro que queremos. Seminarios de La OPS/OMS Hacia Rio+20, 180.spa
dc.relation.referencesOrtiz Bojacá, J. J. (2016). Modelo de gestión del conocimiento para las Instituciones de Educación Superior (IES) en Colombia [Universidad de Celaya]. In Modelo de gestión del conocimiento para las Instituciones de Educación Superior (IES) en Colombia. https://doi.org/10.18041/978-958-8981-67-3spa
dc.relation.referencesOrtiz Criollo, J. F. (2017). ANÁLISIS DE LA RESPONSABILIDAD SOCIAL Y SOSTENIBILIDAD EN LA GESTIÓN UNIVERSITARIA. CASO: UNIVERSIDAD TÉCNICA PARTICULAR DE LOJA-ECUADOR. Ciencias Administrativas, Núm. 10, 2017.spa
dc.relation.referencesParrado Castañeda, Á. M., & Trujillo Quintero, H. F. (2015). University and sustainability: a theoretical approach for implementation. AD-Minister, 26, 149–163. https://doi.org/10.17230/ad-minister.26.7spa
dc.relation.referencesPatton, C. L. (2011). Induction , Deduction and Cyclical Movement : A Review of Qualitative Research Methods. 16(5), 1421–1425.spa
dc.relation.referencesPeiró, R. (2019). Innovación. Economipedia.spa
dc.relation.referencesPeiro Ucha, A. (2016). Grupos de interés – Stakeholders. Economipedia.spa
dc.relation.referencesPerero-Espinoza, G., Isaac-Godínez, C. L., Díaz-Aguirre, S., & Ramos-Alfonso, Y. (2020). Propuesta de indicadores valorativos de la sostenibilidad de universidades ecuatorianas TT - Proporsal of evaluative indicators of the sustainability of Ecuadorian universities. Ingeniería Industrial, 41(3), 1–14.spa
dc.relation.referencesPerero Espinoza, G. A., Isaac Godínez, C. L., Díaz Aguirre, S., & Ramos Alfonso, Y. (2022). Modelo para la contribución a la gestión de la sostenibilidad en universidades ecuatorianas. Universidad y Sociedad, 14(3), 733–744.spa
dc.relation.referencesPérez Espinoza, M. J., Espinoza Carrión, C., & Peralta Mocha, B. (2016a). LA RESPONSABILIDAD SOCIAL EMPRESARIAL Y SU ENFOQUE AMBIENTAL: UNA VISIÓN SOSTENIBLE A FUTURO. Revista Científica Universidad y Sociedad, 8, 150. http://scielo.sld.cu/scielo.php?script=sci_arttext&pid=S2218-36202016000300023spa
dc.relation.referencesPérez Espinoza, M. J., Espinoza Carrión, C., & Peralta Mocha, B. (2016b). LA RESPONSABILIDAD SOCIAL EMPRESARIAL Y SU ENFOQUE AMBIENTAL: UNA VISIÓN SOSTENIBLE A FUTURO. Revista Científica Universidad y Sociedad, 8, 150.spa
dc.relation.referencesPerez, M. (2021). Responsabilidad. ConceptoDefinición.spa
dc.relation.referencesPérez Porto, J., & Gardey, A. (2008). Definición de modelo de gestión. Definición.DE.spa
dc.relation.referencesPizzutilo, F., & Venezia, E. (2021a). On the maturity of social responsibility and sustainability integration in higher education institutions: Descriptive criteria and conceptual framework. International Journal of Management Education, 19(3). https://doi.org/10.1016/j.ijme.2021.100515spa
dc.relation.referencesPizzutilo, F., & Venezia, E. (2021b). On the maturity of social responsibility and sustainability integration in higher education institutions: Descriptive criteria and conceptual framework. The International Journal of Management Education, 19(3), 100515. https://doi.org/10.1016/j.ijme.2021.100515spa
dc.relation.referencesPortafolio. (2010). Desarrollo sostenible desde las universidades.spa
dc.relation.referencesPoveda, C. A. (2016). The theory of dimensional balance of needs The theory of dimensional balance of needs. 4509(July). https://doi.org/10.1080/13504509.2016.1201019spa
dc.relation.referencesRadinger-Peer, V., & Pflitsch, G. (2017). The role of higher education institutions in regional transition paths towards sustainability: The case of Linz (Austria). Review of Regional Research, 37(2), 161–187. https://doi.org/10.1007/s10037-017-0116-9spa
dc.relation.referencesRaffino, M. E. (2020). Desarrollo Económico. Concepto.De.spa
dc.relation.referencesRamboarisata, L., & Gendron, C. (2019). Beyond moral righteousness: The challenges of non-utilitarian ethics, CSR, and sustainability education. International Journal of Management Education, 17(3), 100321. https://doi.org/10.1016/j.ijme.2019.100321spa
dc.relation.referencesRamísio, P. J., Pinto, L. M. C., Gouveia, N., Costa, H., & Arezes, D. (2019). Sustainability Strategy in Higher Education Institutions: Lessons learned from a nine-year case study. Journal of Cleaner Production, 222, 300–309. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2019.02.257spa
dc.relation.referencesReal Academia Española. (n.d.). Gobernanza.spa
dc.relation.referencesResponsabilidad Social Empresarial (RSE) y Sustentabilidad. (2021). Medio ambiente: qué es, definición, características, cuidado y carteles. ResponsabilidadSocial.spa
dc.relation.referencesRieckmann, M. (2018). Learning to transform the world: key competencies in Education for Sustainable Development. In UNESCO Publishing (p. 271). https://bangkok.unesco.org/content/unesco-publication-issues-and-trends-education-sustainable-developmentspa
dc.relation.referencesRieg, N. A., Gatersleben, B. C. M., & Christie, I. (2021). Organizational change management for sustainability in higher education institutions: A systematic quantitative literature review. Sustainability (Switzerland), 13(13). https://doi.org/10.3390/su13137299spa
dc.relation.referencesRivera Pedroza, J. C. (2017). LA SOSTENIBILIDAD EN EL DISEÑO SISTÉMICO Un enfoque conceptual para el desarrollo de productos y servicios sostenibles. https://dialnet.unirioja.es/servlet/tesis?codigo=156881&info=resumen&idioma=SPA%0Ahttps://dialnet.unirioja.es/servlet/tesis?codigo=156881spa
dc.relation.referencesRockström, J., Steffen, W., Noone, K., Persson, Å., Chapin, F. S., Lambin, E., Lenton, T. M., Scheffer, M., Folke, C., Schellnhuber, H. J., Nykvist, B., de Wit, C. A., Hughes, T., van der Leeuw, S., Rodhe, H., Sörlin, S., Snyder, P. K., Costanza, R., Svedin, U., … Foley, J. (2009). Planetary boundaries: Exploring the safe operating space for humanity. Ecology and Society, 14(2). https://doi.org/10.5751/ES-03180-140232spa
dc.relation.referencesRodriguez-Ponce, E. (2009). El rol de las universidades en la sociedad del conocimiento y en la era de la globalización: Evidencia desde chile. Interciencia, 34(11).spa
dc.relation.referencesRodríguez Marín, J., García Del Castillo, J. A., & Terol, M. C. (2014). Calidad de Vida, indicadores y componentes. Instituto Salamanca.spa
dc.relation.referencesRojas Ahumada, D. P. (2014). MODELO PARA LA IMPLEMENTACIÓN DE UN SISTEMA DE GESTIÓN INTEGRAL ALINEADO A LA ESTRATEGIA EMPRESARIAL DE LA ORGANIZACIÓN.spa
dc.relation.referencesSaadatian, O., Salleh, E. I., Tahir, O. M., & Dola, K. (2009). Observations of sustainability practices in Malaysian research universities: Highlighting particular strengths. Pertanika Journal of Social Science and Humanities, 17(2), 225–244.spa
dc.relation.referencesSachs, J. D., Schmidt-Traub, G., Mazzucato, M., Messner, D., Nakicenovic, N., & Rockström, J. (2019). Six Transformations to achieve the Sustainable Development Goals. Nature Sustainability, 2(9), 805–814. https://doi.org/10.1038/s41893-019-0352-9spa
dc.relation.referencesSáenz Zapata, O., Plata Rangel, Á. M., Holguín Aguirre, M. T., Mora Penagos, W. M., Callejas Restrepo, M. M., & Blanco Portela, N. (2018). Universidades y Sostenibilidad: Experiencias de las Instituciones de Educación Superior en Colombia (F. de P. U. S. Arboleda (ed.)).spa
dc.relation.referencesSalazar Cantú, J. de J. (2006). La responsabilidad social de la empresa, teoría y evidencia para México. Universidad Autónoma de Nuevo León.spa
dc.relation.referencesSanches, F. E. F., Campos, M. L., Gaio, L. E., & Belli, M. M. (2022). Proposal for sustainability action archetypes for higher education institutions. International Journal of Sustainability in Higher Education, 23(4), 915–939. https://doi.org/https://doi.org/10.1108/IJSHE-01-2021-0026spa
dc.relation.referencesScharmer, O. (2018). Education is the kindling of a flame: How to reinvent the 21st-century university. IMPACT. https://www.huffpost.com/entry/education-is-the-kindling-of-a-flame-how-to-reinvent_b_5a4ffec5e4b0ee59d41c0a9fspa
dc.relation.referencesSelva Belén, V. (2016). Revolución Industrial: Qué es, origen, etapas y causas. Economipedia.spa
dc.relation.referencesSelva Belén, V., & López, J. F. (2019). Revolución Industrial.spa
dc.relation.referencesShiel, C., Leal Filho, W., do Paço, A., & Brandli, L. (2016). Evaluating the engagement of universities in capacity building for sustainable development in local communities. Evaluation and Program Planning, 54, 123–134. https://doi.org/10.1016/j.evalprogplan.2015.07.006spa
dc.relation.referencesSnyder, K., Hedlund, C., Östersund, S., Ingelsson, P., & Bäckström, I. (2017). Storytelling: a co-creative process to support value-based leadership. International Journal of Quality and Service Sciences, 9, 484–497.spa
dc.relation.referencesSon-Turan, S., & Lambrechts, W. (2019). Sustainability disclosure in higher education: A comparative analysis of reports and websites of public and private universities in Turkey. International Journal of Sustainability in Higher Education, 20(7), 1143–1170. https://doi.org/10.1108/IJSHE-02-2019-0070spa
dc.relation.referencesSrivastava, A. P., Venkatesh, M., & Yadav, M. (2019). Evaluating the implications of STAKEHOLDER’S role towards sustainability of higher education. Journal of Cleaner Production, 240, 118270. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2019.118270spa
dc.relation.referencesSteffen, W., Richardson, K., Rockström, J., Cornell, S. E., Fetzer, I., Bennett, E. M., Biggs, R., Carpenter, S. R., De Vries, W., De Wit, C. A., Folke, C., Gerten, D., Heinke, J., Mace, G. M., Persson, L. M., Ramanathan, V., Reyers, B., & Sörlin, S. (2015). Planetary boundaries: Guiding human development on a changing planet. Science, 347(6223). https://doi.org/10.1126/science.1259855spa
dc.relation.referencesStephens, J. C., & Graham, A. C. (2010). Toward an empirical research agenda for sustainability in higher education: exploring the transition management framework. Journal of Cleaner Production, 18(7), 611–618. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2009.07.009spa
dc.relation.referencesTasdemir, C., & Gazo, R. (2020). Integrating sustainability into higher education curriculum through a transdisciplinary perspective. Journal of Cleaner Production, 265. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2020.121759spa
dc.relation.referencesThe IFRS Foundation. (2022). SASB Standards. https://www.sasb.org/spa
dc.relation.referencesTilbury, D. (2011). Higher education for sustainability: A global overview of commitment and progress. January 2011, 18–28.spa
dc.relation.referencesTrujillo Quintero, H. F. (2012). BIODIVERSIDAD Y RECURSOS ABIOTICOS EN LA , AMAZONIA COLOMBIANA: TENSIONES, , PERSPECTIVAS Y BUSQUEDA DE LA SOSTENIBILIDAD. INSTITUTO TECNOLOGICO Y DE ESTUDIOS SUPERIORES DE MONTERREY.spa
dc.relation.referencesUI GreenMetric. (2021). UI GreenMetric Ranking by Region 2021 - Latin America. https://greenmetric.ui.ac.id/rankings/ranking-by-region-2021/latin_americaspa
dc.relation.referencesUNAB. (2012). Proyecto Educativo Institucional (p. 71).spa
dc.relation.referencesUnesco. (2005). Decenio de las Naciones Unidas de la Educación para el Desarrollo Sostenible, 2005-2014: el Decenio en pocas palabraS. 10.spa
dc.relation.referencesUNESCO. (2012). Shaping the Education of Tomorrow 2012 Report on the UN Decade of Education for Sustainable Development , Abridged DESD Monitoring and Evaluation.spa
dc.relation.referencesUNESCO. (2020). Educación para el Desarrollo Sostenible: Hoja de ruta. In Organización de las Naciones Unidades para la Educación, la Ciencia y la Cultura.spa
dc.relation.referencesUniversidad de Medellín. (n.d.). Política de sostenibilidad. https://campusvivo.udemedellin.edu.co/sostenibilidad/politica-de-sostenibilidad/spa
dc.relation.referencesUniversidad del Rosario. (2020). Universidad del Rosario, primer lugar en Colombia en el ranking UI GreenMetric. https://www.urosario.edu.co/Periodico-NovaEtVetera/Medio-Ambiente/Universidad-del-Rosario-primer-lugar-en-Colombia-e/spa
dc.relation.referencesUniversidad Nacional de Colombia. (2009). La extensión en la Universidad.spa
dc.relation.referencesVallaeys, F. (2008). ¿ Qué es la responsabilidad social universitaria? … Universidad Católica Del Perú. Recuperado de: …, 1–18.spa
dc.relation.referencesVallaeys, François. (2007). La responsabilidad social universitaria: ¿Cómo entenderla para querer practicarla? Pontificia Universidad Católica Del Perú, September, 1–16.spa
dc.relation.referencesVallaeys, François. (2014). La responsabilidad social universitaria: un nuevo modelo universitario contra la mercantilización. Revista Iberoamericana de Educación Superior, 5(12), 105–117. https://doi.org/10.1016/s2007-2872(14)71945-6spa
dc.relation.referencesVallaeys, François. (2020). ¿Por qué la Responsabilidad Social Empresarial no es todavía transformadora? Una aclaración filosófica. Andamios, Revista de Investigación Social, 17(42), 307. https://doi.org/10.29092/uacm.v17i42.745spa
dc.relation.referencesVallaeys, François, De la Cruz, C., & Sasia, P. M. (2009). Manual de Responsabilidad Social Universitaria (S. A. de C. . McGRAW-HILL INTERAMERICANA EDITORES (ed.); Primers, Issue September 2014).spa
dc.relation.referencesVargas, V. R., Lawthom, R., Prowse, A., Randles, S., & Tzoulas, K. (2019). Implications of vertical policy integration for sustainable development implementation in higher education institutions. Journal of Cleaner Production, 235, 733–740. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2019.07.022spa
dc.relation.referencesVeliz Briones, V. F., Becerra, A. A., Robaina, D. A., Fleitas Triana, M. S., & Fernández, E. M. (2020). Procedimiento de gestión para asegurar la calidad de una universidad. Caso de estudio Universidad Técnica de Manabí. Ingeniare. Revista Chilena de Ingeniería, 28(1), 143–154. https://doi.org/10.4067/s0718-33052020000100143spa
dc.relation.referencesVera, L., & Quiva, D. (2010). La educación ambiental como herramienta para promover el desarrollo sostenible Environmental Education as a Tool to Promote Sustainable Development. Telos, 12(3), 378–394.spa
dc.relation.referencesVerhulst, E., & Lambrechts, W. (2015). Fostering the incorporation of sustainable development in higher education. Lessons learned from a change management perspective. Journal of Cleaner Production, 106, 189–204. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2014.09.049spa
dc.relation.referencesWarwick, P., Wyness, L., & Conway, H. (2017). ‘Think of the future’: Managing educational change from students’ perspectives of an undergraduate sustainable business programme. International Journal of Management Education, 15(2), 192–204. https://doi.org/10.1016/j.ijme.2017.03.010spa
dc.relation.referencesWashington-Ottombre, C., Washington, G. L., & Newman, J. (2018). Campus sustainability in the US: Environmental management and social change since 1970. Journal of Cleaner Production, 196, 564–575. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2018.06.012spa
dc.relation.referencesWeiss, M., Barth, M., & von Wehrden, H. (2021). The patterns of curriculum change processes that embed sustainability in higher education institutions. Sustainability Science, 16(5), 1579–1593. https://doi.org/10.1007/s11625-021-00984-1spa
dc.relation.referencesWestreicher, G. (2020a). Estrategia.spa
dc.relation.referencesWestreicher, G. (2020b). Sociedad. Economipedia.spa
dc.relation.referencesYirda, A. (2021). Definición de Ética.spa
dc.relation.referencesYuan, X., & Zuo, J. (2013). A critical assessment of the Higher Education For Sustainable Development from students ’ perspectives e a Chinese study. Journal of Cleaner Production, 48, 108–115. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2012.10.041spa
dc.rights.accessrightsinfo:eu-repo/semantics/openAccessspa
dc.rights.creativecommonsAtribución-NoComercial-SinDerivadas 2.5 Colombia*
dc.rights.localAbierto (Texto Completo)spa
dc.rights.urihttp://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/2.5/co/*
dc.subject.keywordsSustainabilityspa
dc.subject.keywordsManagement modelspa
dc.subject.keywordsHigher education institutionspa
dc.subject.keywordsStakeholdersspa
dc.subject.keywordsManagementspa
dc.subject.keywordsFinancial analysisspa
dc.subject.keywordsBusiness successspa
dc.subject.keywordsDecision makingspa
dc.subject.keywordsSustainable developmentspa
dc.subject.keywordsDevelopment strategiesspa
dc.subject.keywordsStrategic planningspa
dc.subject.keywordsHigher educationspa
dc.subject.lembAdministraciónspa
dc.subject.lembAnálisis financierospa
dc.subject.lembÉxito en los negociosspa
dc.subject.lembToma de decisionesspa
dc.subject.lembDesarrollo sosteniblespa
dc.subject.lembEstrategias para el desarrollospa
dc.subject.lembPlanificación estratégicaspa
dc.subject.lembEducación superiorspa
dc.subject.proposalSostenibilidadspa
dc.subject.proposalModelo de gestiónspa
dc.subject.proposalInstitución de educación superiorspa
dc.subject.proposalGrupos de interésspa
dc.titlePropuesta del Modelo de Gestión Integral de Sostenibilidad para una Institución de Educación Superior de carácter privado de la ciudad de Bucaramangaspa
dc.title.translatedProposal for an Integral Sustainability Management Model for a private Higher Education Institution in the city of Bucaramangaspa
dc.type.coarhttp://purl.org/coar/resource_type/c_bdcc
dc.type.coarversionhttp://purl.org/coar/version/c_ab4af688f83e57aaspa
dc.type.driverinfo:eu-repo/semantics/masterThesis
dc.type.hasversioninfo:eu-repo/semantics/acceptedVersion
dc.type.localTesisspa
dc.type.redcolhttp://purl.org/redcol/resource_type/TM

Archivos

Bloque original

Mostrando 1 - 3 de 3
Cargando...
Miniatura
Nombre:
2022_Tesis_Nathalie_Donado_Karen_Roa.pdf
Tamaño:
3.22 MB
Formato:
Adobe Portable Document Format
Descripción:
Tesis
Cargando...
Miniatura
Nombre:
2022_Presentacion_Nathalie_ Donado_Karen_Roa.pdf
Tamaño:
2.23 MB
Formato:
Adobe Portable Document Format
Descripción:
Cargando...
Miniatura
Nombre:
2022_Licencia_Nathalie_Donado.pdf
Tamaño:
572.71 KB
Formato:
Adobe Portable Document Format
Descripción:
Licencia

Bloque de licencias

Mostrando 1 - 1 de 1
Cargando...
Miniatura
Nombre:
license.txt
Tamaño:
829 B
Formato:
Item-specific license agreed upon to submission
Descripción: